انواع سر درد

سردرد می تواند به علل عمومی متعدد ایجاد شود، منظور از عمومی این است که سردرد علت دارد، اما علت آن در داخل یا خارج جمجمه نیست بلکه در تمامی بدن وجود دارد و علائم متعددی ایجاد می کند که یکی از آن ها سردرد است. به عنوان مثال، فشار خون بالا یکی از علل عمومی سردرد است که بیمار علاوه بر سردرد دارای علائم و نشانه های متعدد دیگر، از جمله گیجی، منگی، بی حالی، تهوع و استفراغ می باشد. مسمومیت با گاز مونواکسیدکربن، با مکانیزم اتساع عروق جمجمه یکی دیگر از علل عمومی سردرد است که در سردردهای زمستانی و به هنگام استفاده ازمواد سوختی باید به آن فکر کرد. بیمارانی که زمینه ی میگرن را دارند، در صورت ابتلا به بیماری های ایسکمی قلبی، قادر به استفاده از داروهای گشادکننده عروق قلبی مثل ایزوسورباید یا نیتروکانتین نیستند، زیرا با ایجاد سردردهای شدید عطای استفاده از این داروها را به لقایش می بخشند.

سر درد خوشه ای


این سردرد به صورت خوشه ای از سردردها برای مدت چند روز تا چند هفته، معمولاً در ساعت مشخصی از شب یا روز شروع شده و حدود نیم تا دو ساعت ادامه می یابد. وقتی یک خوشه ی سردرد تمام شد، بیمار برای مدتی که می تواند چندین هفته یا چندین ماه باشد بدون سردرد باقی می ماند.

خصوصیات سردرد خوشه ای :

سردرد معمولاً یک طرفه است و علائمی مثل قرمزی چشم، افتادگی پلک، آبریزش بینی و ترشح بزاق به صورت یکطرفه و در همان طرفی که سردرد وجود دارد، همراه آن دیده می شود. حملات معمولاً در شب شروع شده و بیمار را از خواب بیدار می کند. این سردرد در مردان شش برابر زنان است.

 عوامل موثر در شروع یک خوشه از سردردها:

گاهی اوقات بیمار علت شروع سردرد را نمی تواند به یاد بیاورد اما الکل و داروهای حاوی نیترات به عنوان عامل شروع کننده شناخته می شوند. این بیماران عموما سابقه بیماری در فامیل و اعضاء خانواده را ذکر نمی کنند، بنابراین می توان گفت که ارث نقش چندانی در ایجاد این بیماری ندارد. علاوه بر الکل و داروهای خانواده نیترات، استرس، غذاهای خاص و نور بیش از حد آفتاب در روز قبل را، همچنین به عنوان عامل شروع کننده بیماری می شناسند.

درمان سردرد خوشه ای:

بیمار باید از عواملی که به عنوان عامل شروع کننده سردرد(الکل، استرس، غذاهای خاص ،اجتناب از قرار گرفتن در معرض آفتاب) خوشه ای پرهیز کند.

قدم بعدی استفاده از دارو می باشد:

 درمان حمله:

  •  تزریق 6 میلی گرم سوماتریپتان زیر جلدی
  •  تزریق 1 تا 2 میلی گرم آمپول دی هیدروارگوتامین
  • اکسیژن با فشار حدود 7 لیتر در دقیقه برای یک ربع ساعت
  • پردنیزولون طبق نظر پرشک

درمان پیشگیری از حملات بعدی:

  • پروپرانول
  •  آمی تریپتیلین
  •  والپورات سدیم
  •  سیپروهپتادین
  •  لیتیوم کربنات

سردرد پس از ضربه


این نوع سردرد معمولاً چندین روز پس از ضربه به سر در اثر تصادف و یا برخورد سر با دیوار، زمین همچنین حین فعالیت های ورزشی به وجود می آیند. معمولاً چندین هفته طول می کشند و به مرور زمان برطرف می شوند. گاهی اوقات یک ضربه کوچک تا ماه سردرد ایجاد می کند. البته در صورتی که پس از ضربه، بیمار از سردرد شکایت بکند، برای او سی تی اسکن یا MRI در خواست می شود که در این بیماران نرمال است. سردرد به صورت یک درد کهنه و مبهم، یک نقطه خاص، یک طرف سر و گاهی تمام سر را در بر می گیرد. بعضی از علائم می توانند همراه این سردرد وجود داشته باشند که عبارتند از اختلال حافظه، عدم تمرکز مناسب، تحریک پذیری و بی قراری. برای درمان این نوع سردرد، معمولاً استفاده از آسپرین، استامینوفن یا داروهای خانواده بروفن کفایت می کند. در صورت عدم پاسخ به مسکن های ساده می توان از پروپرانولول، آمی تریپتیلین و قرص دی هیدروارگوتامین استفاده کرد.

سردرد ناشی از مننژیت


سردرد ناشی از مننژیت می تواند به دو صورت خود را نشان دهد. یک نوع آن باکتری ها و ویروس ها بوجود آمده و بیمار در عرض چند ساعت دچار سردرد شدید، تب و لرز، تهوع، استفراغ، سفتی گردن می شود و اگر درمان نشود، خیلی زود به سمت کما می رود. نوعی دیگر سردرد به علت مننژیت، ناشی از عفونت پرده مغز با میکروب سل یا قارچ ها می باشد. این نوع مننژیت سیر آهسته ای دارد و ممکن است تشخیص آن به تأخیر بیفتد. در صورتی شک بالینی پزشکان به مننژیت، در بیماری که از سردرد شاکی است، باید به آن ها اجازه دهیم تا اقدامات تشخیصی لازم، از جمله بررسی مایع مغزی- نخاعی را انجام دهند.

سردرد ناشی از سینوزیت


بیماران مبتلا به سینوزیت با سردرد در جلو پیشانی، همچنین درد بر روی گونه ها مراجعه می کنند. بیمار علاوه بر سردرد، از تب و لرز، ترشح بینی و ته حلق، احساس درد در پشت چشم ها، همچنین تشدی سردرد با خم شدن به جلو و یا سجده رفتن شکایت می کند، اگرچه تشخیص قطعی با سی تی اسکن از سینوس ها داده می شود، اما بیشتر اوقات بر اساس علائم بالینی، معاینه ی بینی و حلق بیمار، همچنین آوردن فشار بر روی استخوان های پیشانی و گونه ها به منظور ایجاد درد، تشخیص قطعی می شود.

برای درمان این نوع سردرد، علاوه بر استفاده از مسکن ها، باید سینوزیت بیمار را هم درمان کرد که خلاصه ای از درمان آن عبارت است از:

  •  آنتی بیوتیک
  •  آنتی هیستامین
  •  ضد احتقان
  •  سرم شستشو
  •  استفاده از قطره بینی طبق دستور پزشک برای دوره ای محدود